Bối cảnh chính trị mới Vương triều và chính quyền La Mã đã bị xóa bỏ cùng với hầu hết nền văn hóa La Mã. Các toán quân bộ lạc là những chính quyền mới. Một thủ lĩnh mạnh mẽ tập hợp quanh mình những chiến binh trung thành, được trả công bằng chiến lợi phẩm cướp đoạt được. Luật lệ của bộ lạc, dựa trên lời thề trung thành hoặc biện pháp xét xử qua giao đấu, đã thay thế cho luật pháp La Mã. Các vương quốc nhỏ dần mọc lên nhờ sự trung thành của bộ lạc, nhưng việc quản chính không hề dễ dàng vì nhân viên công vụ biết đọc biết viết rất hiếm, việc liên lạc lại không thuận tiện, giao thương đình trệ và tiền tệ lưu thông không có bao nhiêu. Dân chúng phải làm nông để mưu sinh. Cuộc sống ở thời đó được mô tả là hiểm ác, tàn bạo và chẳng được bao lâu. Tuổi thọ trung bình lúc ấy là khoảng 30 tuổi, tỷ lệ trẻ em sống sót vô cùng thấp và tỷ lệ phụ nữ tử vong khi sinh nở cực kỳ cao. Vào giai đoạn đầu Thời tăm tối, có những thế lực sau ở châu Âu: * Frank: chiếm cứ phần lớn vùng ngày nay là nước Phápvà nhiều vùng của Đức dọc theo sông Rhine. * Ostrogoth: phía bắc Italy, Thụy Sĩ và dãy Balkan. * Visigoth: Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. * Vandal: Phía tây Bắc Phi, Sicilyvà phía nam Italy. * Nhiều bộ lạc German, tính cả Saxon và Lombard: Đức. * Anglo – Saxon: Anh. * Celt: Wales, Ireland, Scotland và Bretagne. * Magyar: Hungary. * Slav: Ba Lan và vùng phía tây Nga. * Đông La Mã: Thổ Nhĩ Kỳ, Palestine, Ai Cập, Syria và phần lớn vùng Balkan, kể cả Hy Lạp. Trong các thế kỷ tiếp sau đó, danh sách trên có sự thay đổi như sau: * Vandal: bị người Đông La Mã hủy diệt và thay thế. * Visigoth: bị quân Frank hủy diệt và thay thế ở Pháp, bị người Hồi giáo hất cẳng ở Tây Ban Nha và Bồ Đào Nha. * Ostrogoth: bị tấn công và cuối cùng bị đồng hóa với quân Lombard (Italy) và quân Đông La Mã (Balkan). Thời tăm tối được xác định là kéo dài từ năm 500 đến 1000. Ba yếu tố quan trọng nhất định hình giai đoạn này và chấm dứt thời kỳ đen tối ấy là sự lan rộng của các tôn giáo mới, sự nổi lên của Đế quốc Frank và sự tàn bạo của người Viking.